240 đại biểu doanh nghiệp (DN), hiệp hội ngành nghề, KCX-KCN, khu công nghệ cao cùng các tổ chức, hiệp hội DN nước ngoài đã tham dự Hội nghị tiếp xúc, đối thoại DN TP HCM năm 2022 do Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ TP HCM tổ chức vào sáng 31-8. Có 34 ý kiến phát biểu được đăng ký với ban tổ chức nhằm đóng góp sáng kiến, gửi gắm kiến nghị, hiến kế đến lãnh đạo thành phố.

Bức xúc về thủ tục hành chính

Bà Lý Kim Chi, Chủ tịch Hội Lương thực Thực phẩm TP HCM, cho biết DN bước vào năm 2022 với nhiều tổn thương. Nhưng bằng ý chí, tinh thần vượt khó cùng sự hỗ trợ của thành phố, các DN đã nỗ lực vượt bậc để giữ bình ổn giá cả hàng hóa, đáp ứng nhu cầu thị trường và tăng doanh thu. Dù vậy, thời gian qua, nhiều sở, ban, ngành của thành phố đã bộc lộ cách làm việc theo kiểu cũ. Nhiều sáng kiến về cải cách hành chính đã được triển khai nhưng vẫn còn một số cán bộ công chức chưa đáp ứng được yêu cầu.

“Chúng tôi rất mong TP HCM siết chặt kỷ luật, kỷ cương, cải cách thủ tục hành chính. Đồng thời, mong các sở, ngành tiếp nhận ý kiến đóng góp liên quan đến một số quy định gây khó khăn cho DN; tăng cường những buổi tiếp xúc DN theo từng ngành nghề để lắng nghe, rà soát quy trình, thủ tục bất cập, gây phiền hà cho DN, từ đó mới tạo được bứt phá” – bà Lý Kim Chi kiến nghị.

Bà Hồ Uyên – Chi hội trưởng Chi hội DN Khu Công nghệ cao TP HCM (SBA), Giám đốc Đối ngoại Intel Việt Nam – phản ánh thủ tục hành chính kéo dài, phải qua nhiều quy trình, nhiều cơ quan khác nhau khiến DN mất thời gian, tăng chi phí gián tiếp và suy giảm niềm tin. Đơn cử, trong điều chỉnh phê duyệt quy hoạch, nhiều quy định pháp luật gần đây bị thay đổi theo hướng đi ngược từ “một cửa” trở lại cơ chế “nhiều cửa”, gây rất nhiều khó khăn cho DN, dễ phát sinh tiêu cực, hối lộ và tham nhũng.

“Có tình trạng phê duyệt điều chỉnh quy hoạch tổng thể (SMP), dù là điều chỉnh cục bộ nhưng vẫn mất khoảng 2 năm mới xong, trong khi trước đây chỉ mất 3-6 tháng. Một số DN có nhu cầu xây dựng thêm hạng mục dịch vụ nhỏ hay công trình phụ trợ (như ki-ốt, mái che, khu vực để xe, nhà vệ sinh, nhà chuyển tiếp chất thải công nghiệp…) cũng gặp nhiều khó khăn do Ban Quản lý phải xin ý kiến Thanh tra Sở Xây dựng, Sở Quy hoạch Kiến trúc và chính quyền địa phương” – bà Hồ Uyên nêu thực trạng.

Chủ tịch UBND TP HCM Phan Văn Mãi cho biết TP HCM sẽ tăng cường tiếp xúc, đối thoại trực tiếp với doanh nghiệp trong thời gian tới. Ảnh: HOÀNG QUÂN

Đại diện SBA cho rằng các bước thẩm định phi kỹ thuật, mang nặng tính hành chính, góp phần kéo dài thời hạn giải quyết thủ tục, khiến DN bị ảnh hưởng lớn, như: tăng thời gian chờ đợi; đội vốn do yếu tố lãi suất, lạm phát; ảnh hưởng tiến độ. Chưa kể, các loại phí mà Ban Quản lý Khu Công nghệ cao đang thu (phí duy tu hạ tầng, phí an ninh trật tự…) và giá thuê đất đều có xu hướng tăng.

Từ thực tế này, SBA kiến nghị UBND TP HCM và cơ quan có thẩm quyền cho phép Khu Công nghệ cao tiếp tục giữ vai trò là cơ quan một cửa để hỗ trợ DN nhanh chóng hơn. Ban Quản lý Khu Công nghệ cao TP HCM và các sở, ngành phải có sự thống nhất, tiếp nối, phối hợp trong giải quyết thủ tục hành chính.

Ông Phạm Phú Trường, Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ TP HCM, nêu rõ nhiều vấn đề nội tại đã ảnh hưởng đến quá trình phục hồi của nền kinh tế. Chẳng hạn, tốc độ giải ngân vốn đầu tư công còn chậm, cải cách hành chính chưa thể làm hài lòng người dân và DN, triển khai chiến lược số chưa đạt kết quả như mong đợi, chính sách hỗ trợ DN và người dân đã ban hành nhưng thực hiện vẫn còn chậm…

Cần minh bạch thủ tục, quy trình

Bà Nguyễn Thị Lệ – Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TP HCM – cho biết khảo sát nhanh của Ban Kinh tế – Ngân sách HĐND TP HCM cho thấy DN trên địa bàn còn phàn nàn nhiều vì thủ tục hành chính phức tạp, rườm rà; DN tốn kinh phí chạy theo để sửa đổi, đào tạo. Vì vậy, DN đề xuất cần cung cấp thông tin nhanh và chi tiết về những thay đổi chính sách, quy định của pháp luật để DN chủ động thực hiện; công khai, minh bạch thông tin, thủ tục và thời gian giải quyết, trả kết quả thủ tục hành chính; đơn giản hóa thủ tục hành chính và áp dụng công nghệ nhiều hơn để giảm bớt thủ tục giấy.

Về tài chính, bà Nguyễn Thị Lệ cho hay DN mong muốn thành phố đề ra những giải pháp nhằm hỗ trợ người dân và DN được tiếp cận tín dụng công bằng, minh bạch; đẩy mạnh việc huy động đầu tư từ xã hội để khai thác hiệu quả tài nguyên đất và không gian đô thị; rà soát quỹ đất hiện có, xử lý tài sản nhà đất sử dụng không hiệu quả…

“Hiện nay còn có tình trạng nguồn lao động khan hiếm, thiếu lao động thuộc nhóm công nhân kỹ thuật có tay nghề, ngay cả lao động phổ thông, trung cấp cũng rất khó tuyển dụng. Vì vậy, cần có chính sách thu hút lao động phù hợp; nâng cao chất lượng đào tạo nguồn nhân lực và tạo thêm các kênh kết nối giữa DN và người lao động đang tìm kiếm việc làm; tăng nguồn cung lao động, giải quyết vấn đề nhà ở cho người lao động” – bà Nguyễn Thị Lệ nói thêm.

Chủ tịch UBND TP HCM Phan Văn Mãi khẳng định cải cách thủ tục hành chính, cải thiện môi trường đầu tư, minh bạch hồ sơ, quy trình… là mục tiêu mà thành phố đã nỗ lực nhưng việc thực hiện trong thời gian qua chưa thực sự hiệu quả, đồng bộ để kịp thời đáp ứng yêu cầu của DN.

“Các ý kiến là đòi hỏi chính đáng của DN, chính quyền phải nỗ lực nhiều hơn nữa. TP HCM tiếp thu tất cả ý kiến của đại biểu tại hội nghị và sẽ có văn bản trả lời những khó khăn, vướng mắc của DN trước ngày 10-9. Các sở, ngành TP HCM tiếp tục đặt ra yêu cầu phải minh bạch hồ sơ, minh bạch trách nhiệm và sẽ công bố các giải pháp công nghệ để giải quyết phản ánh của DN nhanh chóng thời gian tới” – người đứng đầu UBND TP HCM cam kết.

Phát biểu kết luận, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy TP HCM Nguyễn Văn Nên đánh giá cao và hoan nghênh các ý kiến phát biểu rất chân thành, thẳng thắn của DN. Sự tin cậy, đồng hành và gắn bó của DN là một trong những nhân tố mang tính quyết định đến sự thành công, giúp thành phố phục hồi nhanh và phát triển bền vững.

Theo Bí thư Thành ủy TP HCM, những vướng mắc, tồn đọng mà DN phản ánh tại hội nghị không mới nhưng đến nay vẫn chưa khắc phục được. Bí thư Thành ủy đề nghị UBND TP HCM đẩy mạnh cải cách hành chính, tạo môi trường công khai minh bạch, phân cấp rạch ròi, gắn với trách nhiệm của cá nhân, tập thể. HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ, Đoàn Đại biểu Quốc hội cần tăng cường giám sát định kỳ và đột xuất để nâng cao hiệu quả bộ máy hành chính, giúp giải quyết nhanh và kịp thời những khó khăn, vướng mắc cho DN.

Cấp bách giải bài toán vốn vay

Liên quan đến chính sách tài chính – tín dụng – thuế, nhiều đại biểu đề xuất thành phố ban hành các giải pháp hỗ trợ người dân và DN được tiếp cận nguồn lực tài chính một cách công bằng, minh bạch; thúc đẩy kết nối ngân hàng và DN…

Đại diện Hội Lương thực Thực phẩm TP HCM cho biết hầu hết DN ngành chế biến lương thực, thực phẩm quy mô nhỏ và vừa phải đi vay, chỉ chưa tới 3% DN phát hành cổ phiếu để huy động vốn. Trước đây, DN chỉ cần 100-200 tỉ đồng là đủ làm vốn lưu động để sản xuất; hiện nay, giá nguyên liệu tăng cao nên DN cần nguồn vốn tăng tới 50% để nhập nguyên liệu dự trữ, phục vụ sản xuất mùa Tết. Trong khi đó, các gói hỗ trợ đã hết “room”, DN gặp vướng khi vay vốn ngân hàng vì không đủ tài sản thế chấp.

Thay mặt hội viên Hiệp hội DN TP HCM, ông Nguyễn Phước Hưng, Phó Chủ tịch hiệp hội, cho hay cộng đồng DN mong muốn các ngân hàng thương mại thực hiện đồng bộ các chính sách khoanh nợ, gia hạn thời hạn trả nợ, cơ cấu nợ (bao gồm cả nợ gốc và lãi tới hạn). Bên cạnh đó, chính sách hỗ trợ lãi suất 2%/năm thông qua hệ thống các ngân hàng thương mại thực hiện theo Nghị quyết 11 cũng cần được triển khai sớm nhằm gỡ khó cho DN. “Để chính sách sớm đi vào cuộc sống một cách hiệu quả, công bằng, chúng tôi đề nghị Ngân hàng Nhà nước cần có chương trình giám sát việc triển khai thực hiện tại các ngân hàng thương mại” – ông Hưng nêu ý kiến.


THANH NHÂN